Een oplossing voor het geboortemaandeffect?!

15-10-2019

 

TalentNED is een platform waar ideeën op het gebied van talentontwikkeling worden geïntroduceerd, bediscussieerd en verder doorontwikkeld. In deze blogpost stellen we een wetenschappelijk artikel centraal.

 

Het artikel is geschreven door onderzoekers Lisa Steidl-Müller, Carolin Hildebrandt, Christian Raschner en Erich Müller en gaat over de uitdagingen van talentontwikkeling binnen het alpine-skiën. Nu ben ik geenszins een expert op het gebied talentontwikkeling binnen deze sport, wel vond ik een interessant idee in dit artikel waar ik nog niet eerder over had gehoord, namelijk een mogelijke oplossing voor het geboortemaandeffect (GME). Maar daar later meer over.

 

Het GME (ook wel het relatieve leeftijdseffect genoemd – het effect dat er meer geselecteerde kinderen in de eerste maanden van het jaar geboren zijn dan in de laatste paar maanden) bestaat met name in sporten die cultureel populair zijn en waarin kracht en vermogen (i.e. power) een belangrijke rol spelen. Skiën in Oostenrijk voldoet wel aardig aan deze voorwaarden lijkt me zo.

 

Kinderen schijnen in Oostenrijk rond hun 3e te beginnen met skiën. De leeftijd waarop de meeste skiërs pieken is rond de 26-28 jaar. Er wordt al vroeg gespecialiseerd in deze sport.  Oftewel: relatief veel trainingsuren maken binnen de sport met burn-out als risico. Verder vinden er grofweg twee selectiemomenten plaats. Op 9/10-jarige leeftijd (i.v.m. schoolkeuze) en op 15/16-jarige leeftijd (wederom i.v.m. schoolkeuze en tevens het selectiemoment voor provinciale junioren skiteams).

 

De Oostenrijkse onderzoekers vinden GME in alle leeftijdscategorieën vanaf 7 jaar. Ze stellen twee oplossingen voor. Eén ligt voor de hand: namelijk coaches bewust maken van het GME en het gevolg hiervan (namelijk dat veel talent verloren gaat). De andere oplossing was voor mij nieuw en interessant.  Onderzoekers Hurley, Lior en Tracze hebben in 2001 al eens geopperd om in het Canadese ijshockey met een rotating cut-off date te gaan werken, maar dat was mij dus ontgaan.

 

Vrij vertaald een doorlopend wisselende peildatum. Het idee is dat de peildatum – ieder jaar met een aantal maanden wordt verschoven (zie de figuur hieronder). Stel dat je zou aannemen dat het proces van talentontwikkeling ongeveer 8 jaar duurt (zoals NOC*NSF dat bijvoorbeeld doet), dan zou met dit systeem iedere sporter alle relatieve leeftijdskwartalen twee keer ‘doorlopen’.

 

Grafisch ziet dat er zo uit:

Figure 1. The rotating cut-off date system modified for alpine ski racing (adapted from Hurley et al., 2001; modified according to Müller et al., 2012). Uit: Steidl-Müller, Hildebrandt, Raschner & Müller (2019).

 

Stel dat je deze peildata aan zou houden (en dus volgens bovenstaand schema gaat werken), dan begin je als december-kind een jaar lang als ‘Q4-kind’ (en race je tegen relatief oudere kinderen), maar ben je een seizoen later juist een ‘Q1-kind’ (en race je tegen relatief jongere kinderen).

 

Ik vind dit een interessant idee. Het is een mogelijke oplossing voor het geboortemaandeffect. Daarnaast heb ik ook gelezen dat dit idee al positief is geëvalueerd door diverse stakeholders binnen het alpineskiën (Müller et al. 2012). Dat wil natuurlijk nog niet zeggen dat het werkt zoals beoogd, maar voor mij reden genoeg om dit idee te introduceren. En laat nu de discussie maar losbarsten!

 

Nogmaals: TalentNED wil graag een platform zijn waar ideeën op het gebied van talentontwikkeling worden geïntroduceerd, bediscussieerd en verder doorontwikkeld. Daarom nodigen we jou graag uit om mee te discussiëren. Ik ben vooral benieuwd naar de praktische implicaties. Is dit idee uitvoerbaar? Welke bond heeft hier al eens naar gekeken of mee geëxperimenteerd? Is het praktisch haalbaar of vooral op papier een mooi idee? Wie heeft nog wat intel voor me? Contacten in het Canadese ijshockey of het Oostenrijkse alpineskiën?

 

Auteur: Thomas Waanders

 

Bronvermelding:

Hurley, W., Lior, D., & Tracze, S. (2001). A proposal to reduce the age discrimination

in Canadian minor hockey. Canadian Public Policy, 27, 65–75.

 

Müller, L., Raschner, C., Kornexl, E., Hildebrandt, C., Bacik, M., Kröll, J., & Müller, E. (2012). Zum Relativen Alterseffekt im internationalen alpinen Skirennlauf [The relative age effect in international alpine skiing]. Leistungssport, 42, 5–12.

 

Lisa Steidl-Müller, Carolin Hildebrandt, Christian Raschner & Erich Müller

(2019) Challenges of talent development in alpine ski racing: a narrative review, Journal of Sports Sciences, 37:6, 601-612

 

 

Lees ook